🔶 Öğrenci vizesi krizi; Almanya yolunda öğrencilerin sürgünlüğü

🔻 Umut Berin’in raporu

Tahran’da Almanya Büyükelçiliği’nin bölgesel gerilimler nedeniyle geçici olarak hizmete ara vermesi, yalnızca bir idari ya da diplomatik duraklama değil; daha çok başvuru yapan öğrenci vizesi adayları için bir kaygı döngüsünün, uzayan belirsizliklerin ve ağır ekonomik baskıların başlangıç noktasıdır.

Aylarca hatta bazen bir yıla varan süreyle dil öğrenme aşamalarını geçmek ve kabul almak için üniversitelerle yazışmalar yapmakla uğraşan gençler, bir anda kendilerini karanlık bir çıkmazın içinde buluyor. Bu istenmeyen askı hali yalnızca akademik programlarını ertelemez; aynı zamanda zihinsel huzurlarını, motivasyonlarını ve geleceklerine dair ufuklarını da rehin alır.

Doyçe Vele, bu zorlukları daha doğru anlamak için Şiraz’dan Mehsâ ve Senendec’den Mina ile görüşürken, aynı zamanda Almanya Dışişleri Bakanlığı’nın yanıtını da öğrenmeye çalıştı.

Büyükelçilik hizmetlerinin askıda kaldığı dönem, birçok başvuru sahibinin günlerini, benzeri görülmemiş bir belirsizlik ve psikolojik baskıyla birbirine bağladı.

Şiraz’dan Doyçe Vele’ye konuşan öğrencilerden biri olan Mehsâ, elçilik vize aracılık şirketinin performansını “kötü” olarak nitelendiriyor ve o günlerle ilgili şunları söylüyor: “Bildiğim kadarıyla yaptığım 400 ya da 500 aramanın içinden belki sadece bir kez telefonu açıyorlardı; o da sadece tamamen bilgisiz olduklarını söylemek için.”

Bu yıpratıcı belirsizlik çok geçmeden ekonomik krize bağlandı. Euro kurundaki 150’den 250 bin تومان’a sıçrama, eğitim amaçlı göç için tahmini maliyeti akıl almaz dört milyar تومان sınırına taşıdı; ailenin mali gücüyle hiçbir şekilde örtüşmeyen bir rakam.

Mehsâ, bu yükün ağırlığının öyle bir düzeye ulaştığını anlatıyor ki, 70 yaşındaki babası moral vermek ve bütçe açığını kapatmak için ona söz veriyor: “Elçilik sıra verirse üzülme, arabamı satarım.” Buna karşılık, bu stres miktarına dayanamayan annesi sürekli baş ağrısı geçiriyor ve onun bunalmış halini görünce ona her seferinde şunu soruyor: “Peki hiç neden gitmeye karar verdin?”

Maliyetlerin kâbusu bununla da bitmiyor. Onun aktardığına göre savaşın gölgesi ve sınırların ani şekilde kapanmasından duyulan korku, dil sınavını kaybetmemek için onu paniğe kapılmış şekilde ve çok daha önce Türkiye’ye gitmeye zorladı; tek başına 70 milyon تومان daha üstüne yük bindiren acil ve mecburi bir yolculuk.

Bu kaygılar ve zorluklar, bazı başvuru sahiplerinin sürecin başlamasından önce bile alternatif yollar düşünmesine neden oldu.

Senendec’ten bir başka öğrenci vizesi başvuru sahibi olan Mina, bu konuda Doyçe Vele’ye şunları söylüyor: “Elçiliğin bekletmeleri ve yaşattığı zahmetleri düşününce bile bazen aklıma geliyor: tamamen İran’dan başvurudan vazgeçip başka bir ülkeye gitsem mi? Gidip oranın altı-yedi aylık maliyetini peşin ödesem; en azından ikinci bir ülkeden vize başvurusu yapabileceğimden emin olup rahat edebilmek için.”

Mina, henüz dil sınavına hazırlık aşamasındayken, “Almanya elçiliği” adının programlarının üzerine ağır bir gölge düşürdüğünü anlatıyor: “İran’da duyduğun ilk şey şudur: elçilikten randevu gelmiyor ve belki bir buçuk yıl sürer. Her seferinde de İran’da bir olay olursa elçilik tatil oluyor. Vize işlemlerini yapan aracı şirketin ani şekilde değişmesi bile bizim planlarımızı altüst ediyor ve kaygımızı bin kat artırıyor.”

Tüm bu kaygılar arasında, Mehsâ’nın tek tesellisi Alman üniversitesinin davranışı. O, mülakatının İsrail’in İran’a saldırdığı geceye ve internetin ciddi şekilde kesintiye uğradığı zamana tam olarak denk geldiğini anlatıyor; bu olay onu yoğun bir stresle gecenin içinde kendisini Tahran’a ulaştırmaya mecbur bırakıyor ki, akrabalardan birinin SIM kartı ile çevrimiçi olarak oturumda yer alabilsin.

Bu son derece gergin koşullara rağmen, Alman hocaları ona hiçbir şekilde endişe duymaması gerektiğini söylüyor. Sadece kayıt süresini Eylül sonuna kadar uzatmakla kalmıyorlar; ayrıca bölüm yöneticisi samimi bir mesaj göndererek şu şekilde yazıyor: “Bu haber harika bir şeydi, seni karşılamayı bekliyoruz.”

📌 Raporun tam metnini Doyçe Vele Farsça web sitesinde okuyun.