İran’da İnternetten Dolandırıldınız mı? Paranızı Koruyun, Sonraki Adımları Hazırlayın

İnternet dolandırıcılığından sonra önce ne yapmalıyım?

Hemen banka veya ödeme sağlayıcısıyla iletişime geçip ödemeyi durdurup durduramayacağını, geri çevirip çeviremeyeceğini veya inceleyip inceleyemeyeceğini sorun. Olanları tam anlatın. Ödemenize hangi seçeneklerin uyduğunu ve gereken kanıtları sorun. ^[1]

Sonra defterde üç başlık açın: “Para”, “Hesaplar”, “Kanıtlar”. Her birine bütün hikâye yerine sonraki adımı yazın. Örneğin bankayı ara, e-postayı güvene al, makbuzu kaydet. Yardım eden varsa tek seferde bir görev verin.

Tanımadığınız biri ilk ödemeyi serbest bırakacağını vaat ederken yenisini göndermeyin. Para kurtarma dolandırıcıları zaten para kaybedenleri hedef alır, sıklıkla peşin ücret ister. Yeni teklifi duraklatıp bağımsız doğrulayın. ^[4]

4 Kasım 2026 itibarıyla bunlar genel güvenlik, mali ve hukuki bilgilerdir; belirli davanın esası hakkında tavsiye değildir. İran’da yetkili bağımsız avukata güncel ücretleri, süreleri ve dosyanız için gereken belgeleri sorun.

Bankaya veya ödeme sağlayıcısına ne anlatmalıyım?

Kısa açıklama hazırlayın: “Dolandırıcılık şüphesiyle bağlantılı ödeme bildiriyorum. Tutar [tutar ve para birimi], zaman [zaman], referans [referans] idi. [Kandırıldıktan sonra transferi yaptım / işleme izin vermedim]. Şimdi ne yapabilirsiniz, hangi bilgi gerekiyor?” Bu önerilen görüşme metnidir, zorunlu hukuki form değildir.

Şu soruları sırayla sorun:

1. Bekleyen ödeme var mı, durduracak bir işlem mevcut mu?
2. Açığa çıkan hangi ödeme erişimi engellenmeli veya yenilenmeli?
3. İlgili makbuzu ve açıklamayı nasıl göndermeliyim?
4. Bu bildirimin referansı nedir?
5. Ne zaman, hangi kanaldan takip etmeliyim?

Yanıtları işlem kaydının yanında tutun. Destek başka birime yönlendirirse birimin görevini yazıp iletişim yolunu bağımsız doğrulayın.

Ethereum transferinde rutin geri çevirme yoktur: alıcının parayı geri göndermesi gerekir. Sözde kurtarma görevlisine cüzdan kurtarma ifadenizi veya özel anahtarlarınızı asla vermeyin. ^[5]

Kripto para sorgularında işlem kimliğini, ağı ve hedef adresi kaydedin. Gerçekten kullandığınız hizmete o işlem için seçenekleri sorun.

Hangi kayıtları korumalıyım?

Teklifi, satıcı veya hesap bilgilerini, ilgili konuşmayı, ödeme makbuzunu ve takip mesajlarını saklayın. Safety Net’in mesaj kanıtı rehberi bağlamı vurgular: tekil ekran görüntüleri yazışmayı anlamak için gerekli kısımları kaçırabilir. Mümkünse özgün konuşmayı okunabilir kopyalarla birlikte tutun. ^[6]

Çalışma klasörünü dört bölüme ayırın:

• Teklif: ne vaat edildi, nerede gördünüz?
• İletişim: muhatap olduğunuz hesap veya kişi ve verdiği bilgiler.
• Ödeme: makbuz ve işlem ayrıntıları, tam göründükleri biçimde.
• Zaman çizelgesi: ödemeden önce ve sonra olanlar.

“payment-receipt” ve “seller-conversation” gibi açık dosya adları kullanın. Özgünleri işaretlenmiş veya karartılmış kopyalardan ayrı tutun. Açıklamanızda bizzat gözlemlediğiniz olguları satıcının ifadelerinden ayırın.

Hizmetin her mesajı sonsuza kadar erişilebilir tutacağını varsaymayın. Safety Net, saklama sürelerinin mesajlaşma hizmetlerine göre değiştiğini ve mesaj içeriğinin sağlayıcıda kalmayabileceğini açıklar. Başkasının hesabına girmeden veya ilgisiz özel materyal toplamadan mevcut olanı koruyun. ^[6]

Olayı açıkça nasıl anlatmalıyım?

Uzun başvurudan önce kısa kronolojik anlatım yazın. Önerilen taslak şöyle: “[Tarih] günü [sayfa veya platform] üzerinde [teklif] gördüm. [Hesap] ile iletişime geçtim. [Mal veya hizmet] vaat ettiler. [Yöntem] yoluyla [tutar] ödedim. Sonra [belirli olay] oldu. [Tarih] günü [sağlayıcı veya satıcı] ile görüştüm, [yanıt] aldım.”

Başkasının anlatımı kanıtla eşleştirebilmesi için ek listesi oluşturun. Her cümleye tahmini hukuki etiket eklemeyin. Uyuşmazlığı belirtin: ne vaat edildi, ne ödediniz, ne aldınız veya alamadınız?

IranWire’ın ödemeden sonra kaybolan Instagram satıcısına ilişkin hukuki soru-cevabı, ayrıntılı şikâyete özellikle sayfa adı veya adresiyle ödeme makbuzunu eklemeyi önerir. Bu, yalnızca hatırlanan görünen ada dayanmak yerine bu tanımlayıcıları korumayı destekler. ^[2]

Ayrıntı eksikse “Bilinmiyor” yazıp hangi kaydınızın bulunduğunu açıklayın. Anlatımı daha tam göstermek için yeni ekran görüntüsü üretmeyin veya tarihi değiştirmeyin. Resmî başvurudan önce avukata eksik bilgiyi dürüstçe nasıl sunacağınızı sorun.

İran’da hangi hukuki şikâyet yolu anlatılmıştır?

IranWire, 8 Aralık 2024’te yayımlanan hukuki soru-cevapta adli hizmet büroları üzerinden ayrıntılı dolandırıcılık şikâyeti sunmayı anlattı. Atanan savcı veya soruşturmacının dosyayı inceleme için İran’ın siber polisi FATA’ya yönlendirebileceğini belirtti. Şüphelinin bulunmasının öngörülemediğini de söyledi. ^[2]

Bu yolu seçmeden İran’da yetkili bağımsız avukattan koşullarınızı incelemesini isteyin. Yararlı sorular: Bu olgulara hangi talep uyar? Hangi belgeler gerekir? Güncel süreler ve ücretler neler? Başvurudan sonra ne olur? Materyal ilgisiz özel veya siyasi açıdan hassas bilgiyi açığa çıkarabilir mi?

İlerlemeye karar verirseniz hazırladığınız olgusal anlatımı ve ek listesini kullanın. Güncel süreçle nasıl sunacağınızı ve başvuru kanıtını nasıl saklayacağınızı sorun. İlk dolandırıcılık konuşmasından size ulaşan beklenmedik “dosya görevlisine” güvenmeyin.

Kararı durumunuza özgü tutun. Sıradan alışveriş uyuşmazlığı, kimlik kötüye kullanımı ve mahrem bilgi içeren tehdit otomatik olarak aynı bilgi paylaşım planıyla ele alınmamalıdır.

Bildirmeden önce hangi gizlilik veya güvenlik risklerini düşünmeliyim?

IranWire’ın Mayıs 2025 tarihli çöpçatanlık dolandırıcılığı haberi, kişisel ilişkilerle bağlantılı dolandırıcılığın yanında mağdurların damgalanma ve özel bilgilerinin açığa çıkma endişelerini anlatır. Dolandırıcılık bildirimi alışveriş makbuzundan çok daha hassas materyal içerebilir. Bütün konuşmayı veya kimlik dosyasını göndermeden kayıtlarınızın neyi açığa çıkardığını değerlendirin. ^[3]

Tam özel kanıt dosyasını ilk danışma için gereken küçük kümeden ayırın. Alıcıya materyali kimin göreceğini, neden gerektiğini, nasıl saklanacağını ve o aşamada sınırlı veya karartılmış kopyanın uygun olup olmadığını sorun. Özgünü bozmadan koruyun.

Çevrimiçi faaliyet üzerindeki devlet baskısının daha geniş bağlamı da vardır. Iran International, Ekim 2026’da vatandaşların tehdit içerikli güvenlik mesajları ve mobil hat kısıtlamaları hakkındaki anlatımlarını aktardı. Haberler sıradan dolandırıcılık şikâyetçilerinin kovuşturulacağını göstermez. Ancak devletle her teması risksiz saymak yerine siyasi açıdan hassas bilgilerin açığa çıkmasını ciddiye almayı destekler. ^[9]

Tehdit, zorlama veya mahrem materyal varsa bağımsız hukuk veya destek uzmanlarıyla konuşurken güvenlik sorusunu açıkça belirtin. Büyük kitlenin dosyayı çözeceği umuduyla bütün dosyayı açık yayımlamayın.

Satıcıyı platforma da bildirmeli miyim?

Meta’nın Instagram güvenlik rehberi, şüpheli hesaplarla içerikleri uygulamada profillerden, gönderilerden veya mesajlardan bildirmeyi anlatır. İlgili uygulama içi kontrolü ve güncel yardım talimatlarını kullanın. Menü ifadeleri değişebilir; sözde destek görevlisinin gönderdiği ayrı “bildirim aracı”nı kurmayın. ^[8]

Önce gereken kanıtı saklayın. Hesap ve gözlemlediğiniz davranış hakkında kısa platform bildirimi yazın. Platform veriyorsa onayını veya dosya referansını koruyun. Meta, destek gelen kutusunu bildirim ve kararları kontrol etme yeri olarak anlatır. ^[8] Bildirimi ödeme sağlayıcısı veya avukatla görüşmeden ayrı bir moderasyon isteği sayın.

Parolasını açıkladığınız hesapları da güvene alın. Google için ayarlardan parolayı değiştirin veya giremiyorsanız kurtarma sürecini kullanın. Google, parola değiştirmenin bağlı her cihaz ya da uygulamadan çıkış yaptırmadığını belirtir; değişikliğin her şeyi çözdüğünü varsaymak yerine istisnaları inceleyin. ^[7]

Listede etkilenen her hizmete ayrı satır kullanın. Dolandırıcılık satıcı hesabından oldu ama kendi giriş bilgilerinizi hiç paylaşmadıysanız açık söyleyin. Her satıcı şikâyetini telefonunuzun veya hesabınızın ele geçirildiğine dair dayanaksız iddiaya dönüştürmeyin.

Kurtarma teklifiyle yeniden dolandırılmayı nasıl önlerim?

ABD Federal Ticaret Komisyonu, mağdurlara ulaşıp kuruluşları veya profesyonel hizmetleri temsil ettiğini iddia eden ve sözde iadeyi serbest bırakmak için para ya da mali bilgi isteyen kurtarma dolandırıcılarını anlatır. Bazıları ilk kaybın ayrıntılarını bilir. Hikâyenizi bilmek yeni kişinin parayı kurtarma yetkisini kanıtlamaz. ^[4]

Beklenmedik şekilde ulaşıp resmî Ethereum desteği olduğunu söyleyene güvenmeyin. Ağın özel anahtarlarınız karşılığında kayıp ETH’yi getirecek destek görevlisi yoktur. ^[5]

Gerçekten kullandığınız borsa veya cüzdan hizmetine sürecini sorun. Kayıt paylaşmadan iletişim kanalını bağımsız doğrulayın.

Beklenmedik iade vaadiyle kendi aradığınız uzmanı ayırın. Avukat veya uzman tutmadan kimliğini bağımsız doğrulayın, kapsam ve ücrette anlaşın, işin yazılı açıklamasını isteyin. Garantili sonucu bu kontrollerin yerine kabul etmeyin.

Yeni temasları ayrı notta tutun. Kimin ulaştığını, ne vaat ettiğini ve ne istediğini kaydedin. İkinci arayanın özgün kanıtınızı yeniden yazmasına veya “hızlandırmak” için hesaplarınızı devralmasına izin vermeyin.

Takibi karıştırmadan nasıl sürdürebilirim?

Şu sütunlarla tek takip sayfası kullanın: kuruluş veya kişi, iletişim tarihi, referans numarası, yanıt, sonraki adım, tekrar kontrol tarihi. Banka yanıtını, platform bildirimini ve hukuki danışmayı ayrı satırlarda tutun. Birinin yanıtı diğerlerinin ne yaptığını söylemez.

Her takipte somut soru sorun. Örneğin “Ödeme makbuzunu istemiştiniz; ulaştı mı?” veya “Bu yanıttan sonraki adım ne?” Eski kaydın üzerine yazmadan yeni kanıtı dosyaya ekleyin.

Dosyayı güncellerken ilgili mesaj bağlamını koruyun; sırf elinizde var diye ilgisiz konuşmaları vermeyin. Safety Net mesajlaşma rehberi, gizlilik için gereksiz toplamayı sınırlamayı vurgular. ^[6]

Yardımcı veya avukatla ilerlemeyi gözden geçirmek için uygun bir zaman seçin. Çözülenleri, bekleyenleri ve profesyonel tavsiye gerektiren kararları listeleyin. Hesap erişimi sorunluysa bu kurtarmayı şikâyetten ayrı tutarak Pouyam’ın çevrimiçi güvenlik rehberlerine bakın.