ترامپ در حالی از حمایت از بی‌بی خودداری می‌کند که کارزار انتخاباتی او با مشکل مواجه شده است

- خبرنگار آکسیوس باراک راوید

وقتی بنیامین نتانیاهو و دونالد ترامپ دو هفته پیش در دفتر بیضی دیدار کردند، رئیس‌جمهور آمریکا از نخست‌وزیر اسرائیل پرسید که وضعیت او در نظرسنجی‌ها پیش از انتخابات ۲۷ اکتبر چگونه است.

نتانیاهو مکث کرد. سپس یکی از مشاورانش وارد صحبت شد و طبق گفته یک مقام آمریکایی آگاه از این گفت‌وگو گفت: «آقای رئیس‌جمهور، او در حال پیروزی است.»

چرا مهم است: نتانیاهو در حال پیروزی نیست. و ترامپ تاکنون، با وجود اینکه خبرنگاران بارها درباره این موضوع از او پرسیده‌اند، حمایتی را که نتانیاهو امیدوار است دریافت کند، اعلام نکرده است.

ترامپ هنوز می‌تواند نظرش را تغییر دهد. اما تنها ۷۵ روز تا انتخابات باقی مانده و زمان برای نتانیاهو رو به اتمام است.

وضعیت کنونی: ائتلاف فعلی نتانیاهو در این نظرسنجی‌ها بین ۴۹ تا ۵۳ کرسی دارد؛ بسیار کمتر از ۶۸ کرسی فعلی و ۶۱ کرسی لازم برای تشکیل دولت.

در مقابل، احزاب مخالف نتانیاهو بین ۶۷ تا ۷۰ کرسی دارند. گادی آیزنکوت، رئیس پیشین ستاد ارتش اسرائیل و رقیب اصلی نتانیاهو، در بیشتر نظرسنجی‌ها از محبوبیت بیشتری برخوردار است.

اما نتانیاهو لزوماً مجبور نیست پیروز شود. فقط کافی است شکست نخورد.

تلاش اصلی او در حال حاضر این است که آرای کافی به دست آورد تا مانع تشکیل دولت توسط مخالفانش بدون حمایت احزاب عرب اسرائیلی شود.

اگر در این کار موفق شود و هیچ‌یک از دو طرف نتواند دولت تشکیل دهد، نتانیاهو برای چند ماه دیگر به عنوان نخست‌وزیر موقت در سمت خود باقی خواهد ماند تا انتخابات دیگری برگزار شود.

در حال حاضر، این یک احتمال واقعی است.

خبر اصلی: در هفته‌های نخست جنگ با ایران، برخی از مشاوران نزدیک ترامپ مطمئن بودند که او از نتانیاهو حمایت خواهد کرد.

در آن زمان، ترامپ آشکارا از اعطای عفو به نتانیاهو برای پایان دادن به محاکمه فساد او حمایت می‌کرد.

اما با گذشت زمان و گرفتار شدن جنگ در بن‌بست، اهداف سیاست خارجی ترامپ و نتانیاهو و همچنین منافع سیاسی داخلی آن‌ها شروع به فاصله گرفتن از یکدیگر کرد.

طی سه ماه گذشته، فاصله میان آن‌ها در موضوعات مختلف، نه فقط ایران بلکه لبنان و غزه، بیشتر و بیشتر شده است.

دو مقام ارشد آمریکایی گفتند اگرچه ترامپ شخصاً نتانیاهو را دوست دارد، از تصمیم‌ها و سیاست‌های او ناامید شده است.

به گفته دو فردی که اخیراً با ترامپ درباره نتانیاهو صحبت کرده‌اند، ترامپ گفته است: «بی‌بی بزرگ‌ترین دشمن خودش است.»

جزئیات: جدیدترین اتفاقی که روابط آن‌ها را متشنج کرده، رد علنی طرح «هیئت صلح غزه» ترامپ برای خلع سلاح حماس از سوی نتانیاهو بود.

یک مقام ارشد آمریکایی گفت کاخ سفید اظهارات روز یکشنبه نتانیاهو را بیشتر ناشی از سیاست‌های انتخاباتی می‌داند و نه لزوماً یک اعلام موضع سیاسی.

این مقام آمریکایی گفت: «ما نیازهای سیاسی بی‌بی را درک می‌کنیم. تا زمانی که به انجام خواسته‌های ما ادامه دهد، به‌خصوص در زمینه مهار حملات در غزه، مشکلی با آن نداریم.»

یک مقام آمریکایی گفت نتانیاهو هفته گذشته با جرد کوشنر، فرستاده ترامپ، تلفنی گفت‌وگو کرد و با وجود تردیدهایش قول داد به طرح هیئت صلح فرصت بدهد. او همچنین متعهد شد حملات به غزه را کاهش دهد تا روند غیرنظامی‌سازی بتواند آغاز شود.

از آن زمان، اسرائیل حملات بسیار کمتری به غزه انجام داده و ارتش اسرائیل تا خط زرد عقب‌نشینی کرده است؛ همان خطی که طبق توافق قرار بود نیروهای اسرائیلی در آن مستقر باشند.

به گفته چهار منبع آگاه، کوشنر قصد دارد هفته آینده به اسرائیل سفر کند تا با نتانیاهو و دیگر مقام‌ها درباره طرح غزه گفت‌وگو کند.

پشت صحنه: چند تن از رقبای سیاسی نتانیاهو، از جمله آیزنکوت و نخست‌وزیران پیشین، نفتالی بنت و یائیر لاپید، ابراز نگرانی کرده‌اند که ترامپ از نخست‌وزیر کنونی اسرائیل حمایت کند. دو تن از دستیاران آن‌ها این موضوع را به آکسیوس گفتند.

به گفته دو منبع آگاه از تلاش‌های آن‌ها، این چهره‌های مخالف از طریق دوستان مشترک، اهداکنندگان مالی و دیگر متحدان سیاسی، پیام‌هایی غیرمستقیم برای ترامپ و مشاورانش فرستاده و از رئیس‌جمهور خواسته‌اند بی‌طرف بماند.

یک مقام پیشین آمریکایی که در جریان این وضعیت قرار گرفته بود، مدعی شد ضعف نتانیاهو در نظرسنجی‌ها باعث شده ترامپ از دخالت در انتخابات خودداری کند.

البته: ترامپ در اسرائیل بسیار محبوب بوده، اما محبوبیت او طی سه ماه گذشته به دلیل توافقی که با ایران امضا کرد و تصمیمش برای عقب‌نشینی از جنگ پس از نقض توافق، کاهش یافته است. اسرائیلی‌ها همچنین از محدودیت‌هایی که ترامپ بر عملیات نظامی اسرائیل در ایران، غزه، سوریه و لبنان اعمال کرده، ناراضی بوده‌اند.

اظهارات ترامپ: خبرنگاران طی هفته‌های اخیر چهار بار از ترامپ پرسیده‌اند که آیا از نتانیاهو حمایت می‌کند یا نه. او هر بار از اعلام حمایت صریح خودداری کرده است.

در ماه ژوئیه، مجری رادیویی هیو هویت از ترامپ پرسید: «آیا کسی در اسرائیل بهتر از او برای انجام این کار وجود دارد؟» رئیس‌جمهور از پاسخ مستقیم طفره رفت و گفت: «خب، من بیشتر آن‌ها را نمی‌شناسم. بعضی‌هایشان را می‌شناسم، طبیعتاً، اما بیشترشان را نمی‌شناسم.» منظور او مخالفان نتانیاهو بود.

ترامپ در چند مصاحبه اخیر نتانیاهو را «نخست‌وزیر بزرگ دوران جنگ» توصیف کرده، اما هر بار از این عنوان در زمان گذشته استفاده کرده است.

مقام‌های اسرائیلی گفته‌اند ترامپ در آخرین دیدار خود با نتانیاهو در محافل خصوصی موضوع عفو او را مطرح کرده است، اما رئیس‌جمهور آمریکا ماه‌هاست علناً درباره آن صحبت نکرده است.

آنچه باید زیر نظر داشت: انتخابات اسرائیل برای برنامه ترامپ در خاورمیانه طی دو سال پایانی ریاست‌جمهوری‌اش اهمیت زیادی دارد، به‌ویژه در شرایطی که بحران ایران در وضعیت «نه توافق، نه جنگ» قرار گرفته است.

ترامپ همچنین می‌خواهد طرح صلح غزه خود را پیش ببرد، در مذاکرات میان اسرائیل و لبنان پیشرفت ایجاد کند، توافق امنیتی میان اسرائیل و سوریه را نهایی کند و مهم‌تر از همه، یک توافق تاریخی صلح میان اسرائیل و عربستان سعودی را میانجی‌گری کند.

ترامپ و تیمش از بحران سیاسی سال ۲۰۱۹ اسرائیل که به برگزاری سه انتخابات پیاپی و از دست رفتن یک سال در دیپلماسی خاورمیانه منجر شد، آسیب و نگرانی عمیقی دارند.

یک مقام ارشد آمریکایی گفت کاخ سفید اشتباهات گذشته را تکرار نخواهد کرد و اجازه نمی‌دهد سیاست داخلی اسرائیل برنامه منطقه‌ای آمریکا را متوقف کند.