🔸 کودکان در لیست انتظار مرگ؛ ۱۸ سالگی، نقطه پایان؟
🔻گزارشی از آتفه چهارمحالیان
آیا کودکی که پشت میلههای زندان، در تلاطم مرگ و زندگی، پس از ۱۸سالگی اعدام میشود، دیگر یک کودک اعدامشده نیست؟ این پرسش، پشت نام نوجوانان بسیاری ایستاده که در سالهای اخیر در ایران بازداشت، محکوم و اعدام شدهاند؛ کودکانی که سن شناسنامهای گاه تنها سالهای انتظارشان را طولانیتر کرد و گاه حتی نتوانسته مانعی در برابر فرود آمدن حکم مرگ بر گلوگاههای جوانشان باشد.
تنها اشارهای کوتاه به همین ماههای اخیر ما را به نامهای آشنایی میرساند که هنوز سنگ قبرهایشان نو است؛ از حمیدرضا آذری که در ۱۷سالگی اعدام شد تا امیر نوراللهی، امیرحسین حاتمی و میثم ایرندگانی که در ۱۸سالگی اعدام شدند، در حالی که اتهام واردشده به ایرندگانی به زمانی نسبت داده شده بود که او ۱۴ سال داشت.
بر اساس گزارشهای نهادهای حقوق بشری، تا چهارم مرداد ۱۴۰۵ دستکم ۱۸۴ نوجوان از بازداشتشدگان خیزش دیماه همچنان در زندان بودهاند؛ دستکم ۱۴ نفر از آنها با حکم اعدام روبهرو بودهاند، دو نفر اعدام شدهاند و خطر اجرای حکم ۱۲ نوجوان دیگر همچنان وجود دارد. طبق بیانیه مشترک "مدافعان حق کودکی در ایران" و "مرکز عدالت برای کودکان" بیش از صد نوجوان دیگر در سراسر ایران در انتظار اجرای حکم اعدام به سر میبرند.
این بیانیه همچنین از استفاده از اتهاماتی چون "محاربه" و "افساد فیالارض" علیه کودکان و نوجوانان، دادگاههای فاقد حداقل معیارهای دادرسی عادلانه، بازجوییهای طولانی و غیرقانونی، فشارهای امنیتی و شکنجه در شماری از این پروندهها خبر میدهد؛ روندی که به گفته امضاکنندگان، در مواردی به اعترافات اجباری منتهی شده و همین اعترافات و سناریوهای ساخته دستگاههای امنیتی مبنای صدور و اجرای احکام اعدام قرار گرفتهاند.
پشت این آمار و نامها اما پرسشی بنیادین ایستاده است: اگر فردی در نوجوانی بازداشت شود و پس از رسیدن به سن ۱۸ سالگی اعدام شود، آیا رسیدن او به بزرگسالی میتواند، سن بازداشت در کودکی را که در زمان وقوع اتهام داشته، از میان ببرد؟ این گزارش در گفتوگو با دو کارشناس، به سراغ همین فاصله و سرانجام رفته است.
نظرها
نظرهای برتر